Metsu,_Gabriel_-_Sick_Child.jpg
Het zieke kind is een schilderij van de Nederlandse kunstschilder Gabriël Metsu uit ca 1665. Dit prachtige schilderij is te bewonderen in het Rijksmuseum te Amsterdam (https://www.rijksmuseum.nl).
 
Project | Extreme Vermoeidheid bij Reuma
Er bestaan verschillende vormen van vermoeidheid:

Onderzoek doen naar ernstige vermoeidheid bij reuma is behoorlijk ingewikkeld. Dit komt omdat er veel verschillende vormen van vermoeidheid bestaan, ieder met een ander mechanisme. We onderscheiden Centrale Vermoeidheid (1a, 1b, 1c); Perifere Vermoeidheid (2); en Normale vermoeidheid (3)

1a. Motivatie vermoeidheid

"Ik kan er niet toe komen om wat te gaan doen" of "Ik geniet nergens van en alles kost moeite" of "Ik zak steeds weg in drijfzand". "Het lijkt wel wadlopen, des te harder je probeert des te dieper je wegzakt." Dit is misschien wel de meest verlammende vorm van vermoeidheid. Hij lijkt sterk op de ernstige vermoeidheid die we zien bij sommige vormen van depressie, een burnout, of na overtraining bij topsporters. Slapen helpt niet. Dit type vermoeidheid is de belangrijkste oorzaak voor een sterke afname in kwaliteit van leven. Patiënten raken sociaal geïsoleerd en  kunnen last krijgen van angstoornissen en depressies. Uiteindelijk kan dit zorgen voor langduring arbeidsverzuim. Wandelen, fietsen en zwemmen hebben een positieve werking op depressieve gevoelens, maar dat valt niet altijd mee met reuma.

 

 

1b. Cognitieve vermoeidheid

Deze vorm wordt ook wel mentale vermoeidheid genoemd. Patiënten zeggen dan vaak: "Ik heb moeite om mij te concentreren". Ook dit ontstaat door veranderde hersenfuncties bij reuma. Lichte inspanning door wandelen kan postief werken. Alleen wordt dat heel moeilijk als je tegelijkertijd last hebt van de andere vormen van vermoeidheid. Concentratieproblemen zijn een typisch gevolg van een reumabrein.

 
 
1c. Fysieke vermoeidheid

Patiënten die hier last van hebben zeggen vaak: "ik heb problemen met het opstarten en uitvoeren van lichamelijke  (fysieke) taken". Niet omdat de gewrichten pijn doen, maar omdat het zoveel inspanning kost. Dit wordt veroorzaakt door een ander functionerend reumabrein.

2. Perifere vermoeidheid.

We spreken van perifere vermoeidheid als deze een direct gevolg is van veranderingen in het lichaam. Na een infectie met een bacterie in maag-darmkanaal kan diarree of overgeven optreden om de bacterie snel uit het lichaam te verwijderen. Lukt dit niet dan ontstaat er vaak koorts  en wordt zowel het ijzerniveau, als ook het aminozuur tryptofaan in het bloed verlaagd. Deze veranderingen zijn heel functioneel  omdat bacteriën voor hun groei ijzer en tryptofaan nodig hebben. De koorts en de afname in deze voedingsstoffen is, net als het overgeven en diarree, dus een verdediging tegen ziekteverwekkers. Dit zorgt tijdelijk voor ziekteverschijnselen zoals lusteloosheid en vermoeidheid. Door ijzergebrek ontstaat bloedarmoede, waardoor kinderen met een infectie of  ontsteking, zoals bij jeugdreuma, een veel wittere gezichtskleur hebben (zie schilderij hierboven). Minder ijzer zorgt er ook voor dat er minder ijzer kan worden gebonden aan rode bloedcellen, en dus kan er minder goed zuurstof vanuit de longen worden opgenomen en getransporteerd. Zuurstof wordt in de spieren gebruikt om suikers en vetten te verbranden voor de opwekking van energie. Zonder deze energie ontstaat er perifere vermoeidheid. Eenzelfde vermoeidheid kunnen we ook aantreffen bij hart- en longpatiënten, wanneer er sprake is van een slechtere zuurstofvoorziening.

3. Normale vermoeidheid

In gezonde mensen ontstaat vermoeidheid na weinig slaap of na verzuring  tijdens sporten, maar deze verdwijnt na rusten. Al slaap je nog zo veel, bij reuma blijft de vermoeidheid bestaan!

Onze wetenschappelijke publicaties over Reuma & Vermoeidheid

m_rheumatology_58_11cover.png